Sufir3d

ερευνώντας τις δυνατότητες και τις ενέργειες που γεννάει η εποχή μας

Άντε και… δεν πληρώνω, δεν χρωστάω, δεν πουλάω

by Δημήτρης Αργυρός on 19 Φεβρουαρίου 2015

Η ιδέα, πως όποιος χρωστάει και δεν πληρώνει,  χάνει την ελευθερία του και την αξιοπρέπεια του, είναι κατά βάση μια βάρβαρη αρχαϊκή ιδέα, που ο αρχαιοελληνικός πολιτισμός επιχείρησε να απαλύνει με την σεισάχθεια. Είναι μια ιδέα, που και ο χριστιανισμός ή ο μουσουλμανισμός- στην πρώτη επαναστατική τους φάση- επιχείρησαν να πολεμήσουν με την απαγόρευση του τόκου. Ενάντια στο τόκο, στην χρήση και την κατάχρηση του έγραψαν όλοι οι μεγάλοι αρχαίοι φιλόσοφοι, όπως λόγου χάρη τα  κείμενα του Αριστοτέλη.

Βέβαια στην συνέχεια, με την χριστιανική ηθική της ενοχής-νιώθω ενοχή γιατί σου χρωστάω- αντίστοιχη της ενοχής της αμαρτίας και του προπατορικού αμαρτήματος, θεσμίστηκε ως κυρίαρχο χριστιανικό μοτίβο.  Ενώ μετατράπηκε σε μια ευλογημένη ιδέα- αντίστοιχη του ρητού: «απόδοτε τα Καίσαρος Καίσαρι και τα του Θεού τω Θεώ»- όταν ο θεολογικός πραγματικός των καλβινιστών, με την θεϊκή ευλογία της σκληρής εργασίας και της οικονομίας-όποιος δεν εργάζεται όχι μόνο δεν τρώει και οδηγείται  στην κόλαση- έπαιξε καθοριστικό ρόλο σε συνθήκες πρωταρχικής συσσώρευσης κεφαλαίου.

Είναι ο Νίτσε αυτός ο αριστοκρατικός, μοναχικός κριτικός του καπιταλιστικού κόσμου και του μηδενισμού, στο βιβλίο του «Γενεαλογία της ηθικής» που πρώτος συσχετίζει την ηθική έννοια της «ενοχής», με την υλική έννοια του χρέους. Πρόκειται για μια πουριτανική  ηθική, που θα την συναντάμε σε κάθε πλευρά αυτού το κόσμου δίχως ψυχή και καρδιά, όταν η καπιταλιστική μεγαλομηχανή παραγωγής κερδών, έχει μπλοκάρει. Τότε ξαφνικά τα κοράκια των αγορών και οι δανειοκράτες, θυμούνται την κρίση χρέους. Όχι τόσο γιατί ελπίζουν πως θα πάρουν πίσω τα λεφτά τους, αλλά γιατί θα μας αναγκάσουν να εργαστούμε πιο σκληρά, ξεπουλώντας τα «σερβίτσια». Και σε αυτό το σημείο οι θεωρίες της υπεραξία του μπάρμπα Κάρολου επιστρέφουν κυρίαρχες.

Ναι αυτός ο άλλος καταραμένος αρνητής του καπιταλισμού έγραφε  πως το δημόσιο χρέος είναι το μοναδικό κομμάτι του λεγόμενου εθνικού πλούτου που ανήκει στο σύνολο του λαό. Φυσικά ούτε ο ίδιος νομίζω πως μπορούσε να φανταστεί το βαθμό φετιχοποίησης που θα αποκτούσε η έννοια του δημόσιου χρέους που θα έφτανε στο επίπεδο του τζογαρίσματος επάνω στην χρεοκοπία ή μη των χωρών.

Χρηματιστηριακά παιχνίδια στις πλάτες των παραγωγών του υπαρκτού κοινωνικού πλούτου. με αποτελέσματα το πλασματικό ΑΕΠ να είναι 11 φορές πάνω από το πραγματικό. Απληστία μιας παρακμασμένης κοινωνικής τάξης, που κατέχει την εξουσία να  ζει από την εργασία των πολλών. Απληστία από την μια πλευρά, μα και ανάγκη, μια βαθύτατη ανάγκη να  αντιμετωπίσει την κυρίαρχη αντίθεση της μοντέρνας καπιταλιστικής κοινωνίας. Γράφει ο παππούς Κάρολος: «Το ίδιο το κεφάλαιο είναι μια κινούμενη αντίφαση: προσπαθεί να περιορίσει τον χρόνο εργασίας στο ελάχιστο, ενώ από την άλλη πλευρά τοποθετεί τον χρόνο εργασίας σαν μοναδικό μέτρο και πηγή του πλούτου. Μειώνει άρα τον εργάσιμο χρόνο με τη μορφή της αναγκαίας εργασίας για να τον αυξήσει με τη μορφή της υπερεργασίας».

Φτάνοντας στο σημείο που έχουν παραχθεί τόσο πολλά «μέσα παραγωγής», μειώνοντας δραματικά το χρόνο παραγωγής τους των εμπορευμάτων, που αδυνατούν αυτή την στιγμή να τα θέσουν στην λειτουργιά ως μέσων εκμετάλλευσης.

Ας σημειωθεί πως ούτε η απόδραση των κεφαλαίων στις αναπτυσσόμενες χώρες έλυσε το πρόβλημα, απεναντίας όξυνε τις ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις δημιουργώντας ανταγωνιστές που έσπασαν το μονοπώλιο της δυτικής καπιταλιστικής αυτοκρατορίας. Ταυτόχρονα η υπερπαραγωγή φτηνών εμπορευμάτων έπνιξε τον πλανήτη επιτείνοντας την παγκόσμια κρίση υπερπαραγωγής.

Αποτέλεσμα η πτώση του ποσοστού κέρδους και η  αδιέξοδη απόδραση του κεφαλαίου και των μπλοκαρισμένων κερδών του στην σφαίρα της χρηματιστικοποίησης, της αγοράς και της πώλησης του χρέους.

Πόσο μάλλον όταν απέναντι του το κεφαλαίο έχουμε  μια μακροχρόνια προλεταριακή ανταρσία που παίρνει την μια ή την άλλη μορφή και έκφραση. Από την ενεργητική ταξική πάλη, τις απεργίες και τις διαδηλώσεις,  έως το «δεν πληρώνω, δεν πληρώνω» και να πάτε να γ@@@@.

Και σε αυτό το σημείο ο νεοφιλελεύθερος άνθρωπος, ο προλετάριος που μεταμορφώθηκε σε «ανθρωπινό κεφάλαιο», ξανααποκτάει την ξεχασμένη, μα όχι χαμένη ταξική του ταυτότητα. Από αυτή την οπτική «δεν πληρώνουμε, δεν χρωστάμε, δεν πουλάμε» είναι μια τίμια προλεταριακή, ταξική στάση.

Ενώ από την άλλη πλευρά έχει απόλυτα δίκαιο ο M. Lazzarato όταν στο τελευταίο του βιβλίο «η κατασκευή του χρεωμένου ανθρώπου», εξηγεί πως το χρέος παίζει το ρόλο της καθυπόταξης του σημερινού προλεταρίου. Αυτό το «μαζί τα φάγαμε» ή ο μύθος των τεμπέληδων Ελλήνων. Με τον εκβιασμό των αγορών, των πιστωτών, των δανειοκρατών, να λειτούργει ως τρόπος πειθάρχησης, ως τρόπος βιοπολιτικού έλεγχου.  Καλώντας μας ο M. Lazzarato να αντέξουμε, να μην παραδοθούμε, να συνεχίσουμε να είμαστε τα   κακία παιδιά της Ευρώπης.

Και είναι στο χέρι μας να είμαστε, όχι στο χέρι της Ελληνικής κυβέρνησης, ούτε των ελίτ. Είναι στο χέρι μας να τους πούμε «αι σιχτιρ».  Γιατί εμείς και μόνο εμείς, παράγουμε την πολιτική που ακολουθούν μετα οι κυβερνήσεις. Εμείς παράγουμε την αντίσταση και η κυβέρνηση την εξουσία.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *