ΕΣΣΔ και ΔΩΔΩΝΗ

Θα επιχειρήσω μια ιστορική αιρετική αναλογία, που σε κάποιους θα φανεί εξωφρενική, σε άλλους γελοία και σε άλλους απλουστευτική, μα νομίζω πως φωτίζει πλευρές της σχέσης μεταξύ αντικειμενικών συνθηκών  και υποκειμενικού παράγοντα.   

Η αιρετική αναλόγια αφορά την πτώση της ΕΣΣΔ και την πτώση της γαλακτοβιομηχανίας ΔΩΔΩΝΗΣ στην Ήπειρο:  Ως δυο «ίδιες» πλευρές μιας συνολικής απόπειρας  για να επανα-αποικιοποιηθεί η δημόσια ιδιοκτησία.   Ώστε εκ νέου να περιφραχτεί αυτή κοινή ιδιοκτησία, υλική και μη. Μια επιχείρηση που κρατάει πάνω από 30 χρόνια για να μπορέσει το καπιταλιστικό σύστημα να ξεφύγει από την θανάσιμη αγωνία του.

Τι κοινό έχει λοιπόν η ΕΣΣΔ και η ΔΩΔΩΝΗ στο βαθμό που το ένα ήταν ένα ολόκληρο κοινωνικοπολιτικό σύστημα και η άλλη μια απομονωμένη κρατικοσυνεταιριστική μονάδα σε μια καθαρή καπιταλιστική οικονομία σε βαθιά κρίση;

Αν τα προσεγγίσεις με την λογική της ομοιότητας μέσα στην διαφορά ενός πολύμορφου χαοτικού σχήματος, θα προσέξεις πως και στην μια και στην άλλη περίπτωση ,έχουμε μια υβριδική νησίδα που συνδυάζει τον καπιταλισμό με τον σοσιαλισμό.

Έκφραση το δίχως άλλο της ενότητας και της αντίθεσης των αναπτυγμένων παραγωγικών δυνάμεων/ κοινωνικής ιδιοκτησίας και των εθνικών καπιταλιστικών σχέσεων παραγωγής που υπήρχε είτε στο περίγυρο της ΕΣΣΔ, είτε στο ελληνικό κοινωνικό σχηματισμό στην περίπτωση της ΔΩΔΩΝΗΣ.

Ένας κοινωνικο-πολιτικός υβριδισμός που συνίστατο σε μια ανωμαλία που είτε θα κατέληγε είτε στην μια, είτε στην άλλη, καθαρή(;;;) μορφή. Μια ανωμαλία που προκαλούσε τις πολιτικές και οικονομικές ελίτ γιατί τους χαλούσε την πιάτσα.

Από την άλλη ήταν μια υβριδική κατάσταση που  έφερνε σε αμηχανία τα κοινωνικά και πολιτικά υποκείμενα, που δεν μπόρεσαν να ξεκαθαρίσουν από την δική τους πλευρά το κοινωνικο-πολιτικό μπαστάρδεμα.

Και στις 2 περιπτώσεις τα υποκείμενα, τα κοινωνικά υποκείμενα, οι εργάτες και οι αγρότες, οι κτηνοτρόφοι στην περίπτωση της ΔΩΔΩΝΗΣ δεν υπερασπίστηκαν την δική τους- επί της ουσίας-  περιουσία, ούτε καν τα κεκτημένα δικαιώματα τους.

Περίεργο ως ένα σημείο μα εξηγήσιμο. Και στις 2 περιπτώσεις δεν τα ένιωθαν δικά τους, γιατί και στις 2 περιπτώσεις δεν είχαν το πρώτο λόγο. Μπορεί να καρπώνονταν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο την πρόσοδο της υβριδικής κατάστασης, αλλά αυτό τους οδηγούσε σε μια δημοσιοϋπαλληλική μαλθακότητα….

Τόσο απέναντι σε ένα κράτος -στην μια περίπτωση- που τους πρόσφερε τα βασικά και απαιτούσε την σιωπή τους. Όσο και απέναντι σε μια εταιρία- μοναστήρι, όπως το έλεγαν οι παλιότεροι εργαζόμενοι- που τους πρόσφερε τις καλύτερες τιμές στο γάλα ή πολύ καλούς μισθούς και εργασιακή ασφάλεια.

Μόνο που αυτό συνιστούσε μια άλλη μορφή εργασιακής και καθολικής αλλοτρίωσης που στην κρίσιμη στιγμή τους οδήγησε στην παράδοση άνευ όρων. Και μιλάμε φυσικά για την πλειοψηφία των εργαζόμενων και των κτηνοτρόφων και όχι για την πρωτοπορία του αγώνα, του όποιου αγώνα… Αλλοτρίωση που ξεκινά από τις αντικειμενικές συνθήκες και επιδρά καθοριστικά θα έλεγα το υποκειμενικό παράγοντα.

Φυσικά οι αναλογίες σταματούν εκεί. Γιατί ενώ στην περίπτωση της ΕΣΣΔ αν η εξουσία ήταν όντως στα χέρια των εργαζόμενων, τότε μπορεί και να μην είχαμε φτάσει στην πτώση της, στην άλλη περίπτωση -της ΔΩΔΩΝΗΣ δηλαδή- αν η εξουσία ήταν στα χέρια των κτηνοτρόφων- εργαζόμενων δεν συνεπάγεται ότι θα αποφεύγαμε την πτώση.

Μόνο που για να είναι στα συγκεκριμένα χέρια, αυτό σήμαινε πως στην ελληνική κοινωνία είχε αναπτυχθεί ένα κίνημα εργατικών και λαϊκών αντιεξουσιών, που είχε οικοδομήσει ήδη μια διπλή εξουσία.

Ή ακόμη συνολικότερα, υπήρχε μια αριστερή κυβέρνηση, με αριστερό πρόγραμμα και τους εργαζόμενους στο τιμόνι  της εξουσίας και όχι απλώς χειροκροτητές και ψηφοφόρους. Με την τάση της χειραφέτησης να ηγεμονεύει πάνω στην τάση της χειραγώγησης και όχι το εναντίον.

Ίσως να φαντάζουν ουτοπία όλα τα παραπάνω, μόνο που ίσως  σε 2 με 3 μήνες να μπουν στην άμεση πολιτική επικαιρότητα.  Όταν η τρικομματική σαπίλα, αφού έχει καίει, πέσει και η αριστερά αναλάβει την διακυβέρνηση της χώρας. Είτε ως ένας ακόμη διαχειριστής του ίδιου, είτε ως ανατροπέας…

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΑΡΓΥΡΟΣ

avatar

Δημήτρης Αργυρός

ΑΣ ΙΧΝΗΛΑΤΗΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΔΡΟΜΟΥ. ΑΣ ΠΕΡΙΠΛΑΝΗΘΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΠΟΧΗΣ . ΓΙΑΤΙ ΕΙΜΑΣΤΕ ΟΛΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΥΛΙΚΟ ΤΩΝ ΟΝΕΙΡΩΝ . ΓΙΑΤΙ ΟΥΤΟΠΙΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΑΤΟΠΟ ΚΑΙ ΤΟ ΑΔΥΝΑΤΟ. ΓΙΑΤΙ ΟΥΤΟΠΙΑ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ.

Αφήστε μια απάντηση