Η ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΣ-ΑΠΟ ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ… ΣΤΗΝ ΟΥΤΟΠΙΑ

Wednesday, February 09 2005

Το αστυνομικό μυθιστόρημα εμφανίζεται με την αυγή μιας
εποχής που το κίνημα του διαφωτισμού πίστευε ότι η
κριτική των λόγων και των όπλων θα «ξεγύμνωναν τις
αλυσίδες από τα φανταστικά λουλούδια που τις σκέπαζαν»,
όχι για να κουβαλά απελπισμένα ο άνθρωπος τις αλυσίδες
του , αλλά για να πετάξει τις αλυσίδες και να
περισυλλέξει το ζωντανό ανθό.

Τελικά, η αποτυχία της διαδικασίας της εκοσμίκευσης, η
κυριαρχία του εργαλειακού λόγου και της οικονομίας του
κέρδους, οδήγησε την «καρδιά σε ένα κόσμο δίχως καρδιά,
το πνεύμα σε μια εποχή δίχως πνεύμα».

Το έγκλημα με το καλημέρα του νέου κόσμου απέκτησε
πρωτεύων ρόλο στο κοινωνικό γίγνεσθαι καθώς ήταν ένας
από τους πυλώνες αυτού που ονομάσθηκε πρωταρχική
συσσώρευση κεφαλαίου, όπως αυτό εμφανίζεται και στην
όπερα της πεντάρας του Μ.ΜΠΡΕΧΤ.

Σήμερα το έγκλημα έχει ανακηρυχτεί ο απόλυτος άρχοντας
του κόσμου μας. Όπου υπάρχει μεγάλο κέρδος, όπου κράτη
και ιδιώτες παίζουν χοντρό παιχνίδι, από πίσω βρίσκεται
το έγκλημα που παράγει και αναδιανέμει υπεράξια.
Δεν πρόκειται για μια καρκινική απόφυση, αλλά για μια
βιοπαραγωγική μηχανή. Πρόκειται για το τέλος των
αυταπατών του διαφωτισμού. Είναι το άγριο λυκαυγές ενός
νέου κόσμου με πολύπλοκα αντιφατικά χαρακτηριστικά .

Ο εγκληματίας και κατά προέκταση το έγκλημα, λέει σε ένα
κείμενο του ο Κ. ΜΑΡΞ, δεν παράγει μόνο εγκλήματα αλλά
και το ποινικό δίκαιο και τον καθηγητή που διδάσκει το
ποινικό δίκαιο και συνάμα το αναπόφευκτο σύγγραμμα με το
οποίο ο καθηγητής ρίχνει στην αγορά ,εν ήδη
εμπορεύματος, τις παραδόσεις του, κάπως έτσι παράγονται
και οι αστυνομικές ιστορίες για να μας ταξιδέψουν, εκ
του ασφαλούς, σε ένα περιπετειώδες κόσμο, μακριά από
τους πραγματικούς ή φανταστικούς φόβους μας .

Το αστυνομικό μυθιστόρημα χωρίζεται γενικά σε δυο
σχολές: Στο λεγόμενο βικτοριανό μυθιστόρημα , με
χαρακτηριστική περίπτωση τον ΚΟΝΑΝ ΝΤΟΥΛ ΑΡΘΟΥΡ με ήρωα
του τον γνωστό μας Σερλοκ Χομς και την Α. ΚΡΙΣΤΙ, ο
ντετέκτιβ και η ιστορία κινούνται σε ένα περιβάλλον όπου
ο νόμος και η τάξη είναι ο κανόνας ενώ η παραβίαση του
νόμου, η εξαίρεση. Ο ήρωας της ιστορίας το μοναδικό που
κάνει είναι να ανακαλύπτει και να αποσύρει το χαλασμένο
γρανάζι μιας κατά τα άλλα τέλειας μηχανής που βασιλεύει
ο νόμος, η τάξη και η ηθική. Αυτό το γοητευτικό παραμύθι
λογικής, έχει πίσω του ένα συγκεκριμένο ιδεολογικό
πλαίσιο το οποίο εκθειάζει μια ψευδό- κοινότητα αρετής
και νόμου την οποία ο ντετέκτιβ σώζει την υγιή κοινωνία
από το έγκλημα. Απέναντι στις δυνάμεις του
χάους(εκβιαστές, ληστές , επαναστάτες , αναρχικούς)
υπάρχει ο ντετέκτιβ που μας προστατεύει. Ο «μέσος»
ανθρωπάκος, αυτός ο πάντα μέτριος και πάντα μετρημένος,
αυτός που είναι η χαρά του κάθε εξουσιαστή, δεν πρέπει
να φοβάται τις νύκτες για τα εμπορεύματα που με κόπο και
χρήμα απόχτησε, οι νέοι ιππότες της ηθικής διαρκώς
επιτηρούνε και τον προστατεύουν από τους κακούς, τους
ανήθικους και τους τεμπέληδες.

Στην δεύτερη σχολή (στο σκληρό και μαύρο μυθιστόρημα)
αντίθετα το έγκλημα αποτελεί τον κανόνα μέσα στην
κοινωνική διάρθρωση ενώ η επικράτηση της δικαιοσύνης την
εξαίρεση και η επικράτηση του νόμου το αναπόφευκτο αλλά
και ανούσιο αποτέλεσμα. Βλέπετε ο νόμος και το έγκλημα
είναι δυο δίδυμα αδέρφια με πατέρα το κέρδος και μητέρα
την εξουσία και όπως όλα τα δίδυμα το ένα δεν κάνει
δίχως το άλλο. Αντίθετα το ένα δυναμώνει το άλλο.

Σε αυτό το είδος αναδεικνύεται η αντίληψη που
ενσωματώνει το έγκλημα στην παραγωγική διαδικασία,
παράγει -όπως μας ξανάλεει ο μπάρμπα Κάρολος- τη
αστυνομία, την ποινική δικονομία ,τους δικαστές και τους
εγκληματίες που είναι κομμάτι του καταμερισμού εργασίας.
Αναπτύσσει διάφορες ικανότητες του ανθρώπινου γένους,
φτιάχνει νέες ανάγκες και μέσα ικανοποίησης τους,
σπάζοντας την μονοτονία της αστικής ζωής. Αποσύροντας
από την αγορά εργασίας ένα τμήμα των εργατών, την ίδια
στιγμή που απορροφά ένα άλλο κομμάτι άνεργων οι οποίοι
στρατεύονται στον αγώνα κατά του
εγκλήματος(κατασταλτικοί μηχανισμοί) προκαλώντας την
περαιτέρω διάσπαση της εργατικής τάξης. Είναι ολοφάνερο
ότι το έγκλημα επινοεί διαρκώς νέα επιθετικά μέσα για να
προσβάλει το νόμο και την ιδιοκτησία το οποίο έχει σαν
αποτέλεσμα την γέννηση νέων αμυντικών μέσων τα οποία
επιδρούν παραγωγικά στην ανάπτυξη νέων τεχνολογιών, όπως
και οι απεργίες άλλωστε!!!

Η πλέον χαρακτηριστική φιγούρα του δεύτερου ρεύματος
είναι ο Ν.ΧΑΜΕΤ που υπήρξε ιδιωτικός αστυνομικός στο
γνωστό από τις ιστορίες του γραφείο Πινκερτόν (το εν
λόγω γραφείο έπαιξε σημαντικό κατασταλτικό ρόλο και κατά
την διάρκεια των σκληρών ταξικών αγώνων στις ΗΠΑ την
δεκαετία του 1920-30). Ο Ν.ΧΑΜΕΤ στην πραγματικότητα
γράφει για αυτά που έζησε από τα μέσα, ενώ ο πλέον
γνωστός μαθητής του ο Ρ.ΤΣΑΝΤΛΕΡ γραφεί ότι «ο ρεαλιστής
συγγραφέας μιλάει για ένα κόσμο όπου οι γκάνγκτερς
μπορούν και εξουσιάζουν κράτη και πόλεις. Καλά
ξενοδοχεία και σπίτια ανήκουν σε ανθρώπους που έκαναν τα
λεφτά τους από τα πορνεία, δικαστές με την αποθήκη
γεμάτη λαθραία κλείνουν στην φυλακή κάποιον που βρέθηκε
πάνω του ένα μπουκάλι ουίσκι(περίοδο ποτοαπαγόρευσης)
επειδή ο νόμος και η τάξη είναι μαζί τους»

Οι ήρωες του μαύρου αστυνομικού μυθιστορήματος είναι
ενάρετοι και απελπισμένοι, δεν φοβούνται την σκοτεινή
όψη της πόλης ,εκεί ανήκουν, δεν έχουν αυταπάτες για το
τι κάνουν ,η δουλεία τους είναι αυτή. Στο «ΚΟΚΚΙΝΟ
ΘΕΡΙΣΜΟ» ο ήρωας του Ν. ΧΑΜΕΤ αφού καθάρισε την πόλη από
τους κακούς την παραδίδει στο παλαιό αφεντικό της,
πεντακάθαρα όμορφη, έτοιμη να πάει ξανά κατά διάολο.
Είναι άνθρωποι κατά βάση φτωχοί, έχοντας όμως ένα
προσωπικό κώδικα ηθικής συμπεριφοράς. Ο κόσμος κάνει και
δίχως αυτούς ,μόνο που η ύπαρξη τους, δικαιώνει κατά ένα
μικρό ποσοστό την ύπαρξη αυτού του άδικου κόσμου!!!

Ο Ζ. Π. ΜΑΝΣΕΤ συνεχίζει εκεί που σταμάτησε ο Ν .ΧΑΜΕΤ
με το «ΓΕΡΑΚΙ ΤΗΣ ΜΑΛΤΑΣ», το κορυφαίο ίσως βιβλίο του
Ν.ΧΑΜΕΤ, εκεί ένα κίβδηλο αγαλματίδιο σκορπάει τον
θάνατο στους ήρωες , αναδεικνύοντας την θανατηφόρα
φενάκη του πλούτου. Στο Ζ. Π. ΜΑΝΣΕΤ, παιδί του Μάη του
68 και της παράδοσης των καταστασιακών, τα πάντα γύρω
του είναι ψεύτικα, αποτέλεσμα της αντιστραμμένης
κεφαλαιοκρατικής πραγματικότητας. Η κοινωνία του
θεάματος είναι ο τόπος του, η διάψευση των επαναστατικών
οραμάτων ο κόσμος του.
Είναι ίσως ο πλέον πολιτικοποιημένος συγγραφέας
αστυνομικών ιστοριών που με οξύ ύφος απεικονίζει τις
αντιθέσεις τις σύγχρονης μητρόπολης. Το θέαμα που
αντικειμενοποιεί κάθε κοινωνική σχέση ,η ανταλλακτική
αξία που μεταμορφώνεται σε μισθοφόρο κάθε άξιας χρήσης
οριοθετεί τους συγγραφικούς του δρόμους. Στο«NADA» η
απόπειρα ατομικής τρομοκρατίας από ομάδα αναρχικών
χαρακτηρίζεται σαν μια «επαναστατική»φάρσα την οποία το
ίδιο το κράτος την προωθεί για να εγκλωβίσει τα
ριζοσπαστικά ρεύματα. Προς το τέλος του βιβλίου ο Ζ. Π.
ΜΑΝΣΕΤ μας παρουσιάζει την άποψη του στα λόγια του
καταλανού τρομοκράτη :« Έκανα λάθος είπε ξαφνικά η
αριστεριστική τρομοκρατία και η κρατική τρομοκρατία αν
και δεν αποδέχονται σύγκριση είναι οι δυο μασέλες της
ίδιας παγίδας για μαλάκες…Το καθεστώς αμύνεται φυσικά
έναντι της τρομοκρατίας αλλά το σύστημα δεν αμύνεται την
ενθαρρύνει την διαφημίζει . Ο ντεσπεράδο είναι ένα
εμπόρευμα μια ανταλλακτική άξια όπως ο μπάτσος και η
αγία, είναι η παγίδα που στήνεται στους επαναστάτες και
πέφτουν μέσα» Στο έργο του κυριαρχεί το χάος του κόσμου
με αντι-ήρωες χαμένους απογοητευμένους δίχως ελπίδα και
διέξοδο. Στο τέλος ο ίδιος, παρέα με τους ήρωες του,
φαίνεται να εγκλωβίσθηκε σε αυτή την αποπνικτική
ατμόσφαιρα ψευδούς συνείδησης και αλλοτρίωσης του
ύστερου καπιταλισμού, για αυτό το λόγο στις αρχές του
1980 έπαψε να γραφεί. Ακολουθώντας τον ύστερο Γ. ΝΤΕΜΠΟΡ
που υποστήριζε ότι δεν υπάρχει πλέον εν δράσει καμία
οργανωμένη δύναμη ενάντια στο θέαμα και ότι όλα είναι
συνομωσίες υπέρ της υφισταμένης τάξης. Η «σιωπή» του
συγγραφέα σταματάει όταν στα 1988 αποφάσισε να γράψει το
κύκλο των «ανθρώπων των σκοτεινών καιρών» μια τριλογία
που το πρώτο μέρος είναι Η ΠΡΙΓΚΙΠΙΣΣΑ ΤΟΥ ΑΙΜΑΤΟΣ αλλά
το 1995 ο θάνατος τον συναντάει.

Αντίθετα ο ΠΑΙΚΟ ΙΓΝΑΣΙΟ ΤΑΙΜΠΟ ΙΙ διαλεκτικοποιεί την
απογοήτευση, παιδί της ήττας της εξέγερσης στην πόλη του
Μεξικού το 1968. Όπλο του το χιούμορ, ένα καταλυτικό
ανατρεπτικό χιούμορ και η αίσθηση του ότι όλα είναι
δυνατά. Η αίσθηση του ότι εμείς τελικά οριοθετούμε τις
όχθες της πραγματικότητας και όχι το αντίθετο . Στην
γραφή του παραμένει ζωντανή η ελπίδα των απελπισμένων,
μετά από κάθε ήττα. Οι ήρωες του είναι απαισιόδοξα
αισιόδοξοι όπως μας λέει και ο ίδιος για τον Τσε σε μια
βιογραφία που έχει συγγράψει για τον πασίγνωστο
επαναστάτη. Αυτή η αρχή της ελπίδας, όπως την αναλύει
και Ε.ΜΠΛΟΧ, δεν στηρίζεται στην μεταφυσική πίστη αλλά
στις πραγματικές ιστορικές υλιστικές δυνατότητες της
εποχής, οι ήρωες του υποφέρουν από τα τραύματα της
ιστορίας, δεν υποτάσσονται σε αυτά !!! Ποια είναι τα
τραύματα της ιστορίας ; μα οι ανολοκλήρωτες προσπάθειες
για την απελευθέρωση του ανθρώπου, της ιστορίας και της
φύσης .Η ουτοπικό πλεόνασμα αυτό που είναι δυνατό, αλλά
δεν είναι κυρίαρχα πραγματικό, διαρκώς επανέρχεται στα
έργα του.
Στο βιβλίο του «ΤΟ ΠΟΔΗΛΑΤΟ ΤΟΥ ΛΕΟΝΑΡΝΤΟ », ένα σχέδιο
ποδηλάτου του ντα βίτσι στην περίοδο της αναγέννησης,
δημιουργεί ελπίδες στους απογοητευμένους και
κουρασμένους αναρχικούς ήρωες του βιβλίου. Ο ίδιος
συμπάσχει με τους ήρωες του , είδε τις καλύτερες ψυχές
της γενιάς του να ζούνε από το δημόσιο κορβανά
εγκαταλείποντας τα οράματα της νιότης, τονίζοντας ότι σε
εποχές σαν την σημερινή πρέπει να διεκδικήσουμε το όλον
της επαναστατικής διαδικασίας. Διότι όπως ο Τ.βόνγκ
(κινέζος αναρχοσυνδικαλιστής εργάτης , ήρωας του βιβλίου
του «Η ΣΚΙΑ ΤΗΣ ΣΚΙΑΣ» ), έτσι και αυτός: ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΕ
ΤΟΠΟΥΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΓΝΩΡΙΣΑΝΕ! , «ανήκουμε» ΣΕ ΤΟΠΟΥΣ ΠΟΥ ΔΕΝ
ΓΝΩΡΙΣΑΜΕ…. ΑΚΟΜΑ !!!!!

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΑΡΓΥΡΟΣ

ΙΩΑΝΝΙΝΑ -ΠΟΡΕΙΑ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΑΓΑΝΑΚΤΗΣΗΣ

Sunday, April 03 2005

Μεγάλη επιτυχία σημείωσε στα ΙΩΑΝΝΙΝΑ η απεργιακή
κινητοποίηση του ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ και το
τρίωρο κλείσιμο των εμπορικών καταστημάτων .

Η συμμετοχή στην απεργία στους χώρους που υπάρχει μια
σοβαρή συνδικαλιστική παρουσία προσέγγισε το 90%,
αντίθετα στους χώρους του εμπορίου και συνολικότερα εκεί
που εργάζεται και αναπνέει ο κόσμος της εργασιακής
περιπλάνησης, όπου η συνδικαλιστική παρουσία είναι
τυπική ή ανύπαρκτη, η απεργιακή συμμετοχή δεν ξεπέρασε
το 10%. Γεγονός που αποδεικνύει για μια ακόμη φορά την
απόσταση των νέων εργαζόμενων από το συνδικαλιστικό
κίνημα.

Η επιτυχία της απεργιακής κινητοποίησης φαίνεται και από
την πραγματοποίηση της μεγαλύτερης απεργιακής πορείας
των τελευταίων χρόνων. Μεγαλύτερη απεργιακή πορεία από
αυτή, έχει ζήσει η πόλη , μόνο με την γενική απεργία
εξαιτίας του αντιασφαλιστικού νόμου Γιανιτση.

Σύμφωνα με τους πιο συντηρητικούς υπολογισμούς πάνω από
1500 εργαζόμενοι, άνεργοι, φοιτητές , ελεύθεροι
επαγγελματίες διαδήλωσαν ενάντια στην φτώχεια, στην
ανεργία στην μερική απασχόληση. Διαδήλωσαν ενάντια στην
απελευθέρωση του ωραρίου λειτουργίας της αγοράς, ενάντια
στην κατεδάφιση όσων εργατικών δικαιωμάτων έχουν μείνει
όρθια. Ενάντια στο κίνδυνο να δουλεύουν μέχρι τα βαριά
γεράματα περνώντας χαρτζιλίκι για σύνταξη. Ενάντια στο
ξεπούλημα της δημοτικής περιουσίας

και των ελεύθερων χώρων από την ακροδεξιά κλίκα του
δημάρχου Γκόντα. Διαδήλωσαν για την κατάργηση των
αντεργατικών και αντιασφαλιστικών νόμων ΝΔ-ΠΑΣΟΚ, για
ανθρώπινες συνθήκες εργασίας, για άμεση εφαρμογή ενός
καθολικού και αυστηρού 35ωρου-7ωρου – 5μερο. Για την
κατάργηση της μερικής απασχόλησης και την μετατροπή των
συμβάσεων μερικής απασχόλησης σε πλήρους απασχόλησης.
Για την νομιμοποίηση όλων των συμβασιούχων. Για κατώτερο
μισθό 1200 Ε.

Χαρακτηριστικό γεγονός της απεργιακής πορείας ήταν ότι η
πλειοψηφία του πλήθους των απεργών, εκφράζοντας μια
συνολικότερη αγανάκτηση, αψήφησε τα συνδικαλιστικά και
πολιτικά μπλοκ. Κάτι που αποδεικνύει την απαξίωση των
επίσημων πολιτικών και συνδικαλιστικών φορέων. Και πως
μπορούσε να γίνει διαφορετικά;! Η ΠΑΣΚΕ και η ΔΑΚΕ
υπονόμευσαν φανερά την απεργιακή κινητοποίηση, ενώ το
ΠΑΜΕ, με αφορμή το ζήτημα του ωραρίου, «στριμώχνει» την
εργατική διαμαρτυρία στα όρια των συμμαχιών με τα
μικροαστικά στρώματα.

Αλλά την ίδια στιγμή αυτή η αποστασιοποίηση των
εργαζόμενων, από τα οργανωμένα μπλοκ, σημαίνει και την
αδυναμία των δυνάμεων της ριζοσπαστικής αριστεράς να
συγκινήσουν με πλειοψηφικούς όρους τον κόσμο της
εργασίας. Ένα ζήτημα που πρέπει να απασχολήσει σοβαρά
τις συνδικαλιστικές δυνάμεις της «άλλης» αριστεράς εν
αναμονή της δυναμικής επιστροφής των εργατικών αγώνων.
Στην αναγκαία προοπτική ενός μάχιμου εργατικού
συντονισμού.

Απέναντι στην αντεργατική καταιγίδα της κυβέρνησης του
κεφαλαίου, για να γίνει η αυθεντική εργατική αγανάκτηση
ένα κίνημα επικίνδυνο για τα αφεντικά που θα μπλοκάρει
την επιθετικότητα του κεφαλαίου, επιτακτική είναι η
ανάπτυξη ενός ανεξάρτητου- από το κράτος , την εργοδοσία
και την προδοτική γραφειοκρατία – εργατικού κινήματος.
Ενός εργατικού κινήματος που θα συγκρούεται ανοικτά με
τις επιλογές της κυβέρνησης- κεφαλαίου-ΕΕ, εκφράζοντας
τα συνολικά εργατικά συμφέροντα. Έχοντας σαν καρδιά, τις
αμεσοδημοκρατικές γενικές συνελεύσεις και ψυχή την
προοπτική ενός κόσμου δίχως κέρδος , πόλεμο και
εκμετάλλευση.

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΑΡΓΥΡΟΣ

http://www.eek.gr

Η ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΛΗΘΟΣ

Η ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ των Μ. ΧΑΡΤ – Α. ΝΕΓΚΡΙ είναι από κάθε
άποψη ένα προκλητικό βιβλίο, καθώς εν μέσω ενός
καταθλιπτικού συσχετισμού δύναμης για τις παγκόσμιες
ανατρεπτικές δυνάμεις, αναδεικνύει το ασίγαστο πάθος για
έναν κομμουνισμό «εδώ και τώρα», στοχάζοντας ένα κόσμο
ελευθεριακών διονυσιακών σωμάτων , όπου η δύναμη
δημιουργίας της ζωντανής εργασίας, οικοδομεί την
εμμένεια της «απόλυτης δημοκρατίας» , απέναντι στην
Αυτοκρατορική εξουσία του κεφαλαίου .

Η γραμμή που διασχίζει πέρα ως πέρα την σκέψη των Α.
Νέγκρι – Μ. Χαρτ εκφράζεται στα λόγια του Ο. Μόρις,
σοσιαλιστή του 19ου αιώνα που υπάρχει στην αρχή του
βιβλίου :«Οι άνθρωποι πολεμούν και χάνουν μια μάχη, αυτό
για το οποίο πολέμησαν πραγματοποιήθηκε παρά την ήττα
τους, και τότε καταλαβαίνουν ότι δεν είναι αυτό που
ήθελαν και άλλοι άνθρωποι πρέπει να πολεμήσουν για αυτό
με άλλο όνομα»
Οι συγγραφείς πιστεύουν, ότι η οικοδόμηση μιας
παγκόσμιας δικτυακής οικονομίας παρά τον ολοκληρωτικό
καπιταλιστικό χαρακτήρα της , είναι μια νίκη του
παγκόσμιου προλεταριάτου. Σύμφωνα με αυτή την λογική η
παγκόσμια δικτυακή οικονομία αποτελεί την υλική βάση για
τον μέλλοντα παγκόσμιο κομμουνισμό. Αυτό το γεγονός δεν
έχει να κάνει με μια διαδικασία προοδευτικής συσσώρευσης
των παραγωγικών δυνάμεων αλλά με τις απελευθερωτικές
δυνατότητες της ζωντανής εργασίας, βλέπουμε δηλαδή την
διαλεκτική παραγωγικών δυνάμεων – παραγωγικών σχέσεων να
εμφανίζεται κάτω από ένα πνεύμα καθαρά
αντι-οικονομίστικο, απόλυτα αντι-υπερβατικό . (Α.
Γαβριηλίδης- ΘΕΣΕΙΣ τεύχος 79 )
Η αυτοκρατορία είναι το μετα-ιμπεριαλιστικό στάδιο του
καπιταλισμού που έχει σαν στόχο να καθορίσει τους
κανόνες της απρόκλητης κλοπής του κοινωνικού πλούτου που
δημιουργούνε τα παραγωγικά δίκτυα της ζωντανής εργασίας,
και τούτο επιτυγχάνεται με τον ολοκληρωτικό έλεγχο και
την πειθάρχηση του παγκόσμιου προλεταριακού βιοπολιτικού
σώματος.
Οι ΗΠΑ βρίσκονται στην κορυφή της πυραμίδας της
Αυτοκρατορίας μαζί με τους υπερεθνικούς οργανισμούς(ΠΟΕ,
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ, ΔΝΤ..) και τις πολυεθνικές, η
προνομιακή θέση τους στηρίζεται στα αυτοκρατορικά(και
όχι ιμπεριαλιστικά) θεμέλια του πολιτεύματος. Δηλαδή τα
όρια του πολιτεύματος είναι συνεχώς ανοικτά και
επεκτατικά ενώ ταυτόχρονα στο εσωτερικό του συνυπάρχουν
και αλληλοδιαπλέκονται μέσω δικτύων και οι τρεις μορφές
πολιτευμάτων(μοναρχία – αριστοκρατία- δημοκρατία) . Αυτή
η θέση των ΗΠΑ δεν τις κάνει όμως ηγεμονικά
ιμπεριαλιστικές, καθώς κανένα έθνος – κράτος δεν μπορεί
να παίξει σήμερα αυτό το ρόλο. Η αυτοκρατορία είναι η
νέα παγκόσμια τάξη που διαδέχεται την ιμπεριαλιστική
κυριαρχία των εθνών-κρατών .
Φυσικά εδώ δεν μπορούμε παρά να προσθέσουμε πως εν
πολλοίς η Αυτοκρατορία είναι η δυνητική προέκταση της
πολιτειακής συγκρότησης των ΗΠΑ καθώς και σε αυτή
συνυπάρχουν με την υβριδιακή και βιοπολιτική μορφή τους
όλες οι μορφές των πολιτευμάτων κάτω από την κυριαρχία
της νεκρής εργασίας .
Έτσι παρόλο που οι ΗΠΑ δεν μπορούνε να «βασιλέψουν»
απόλυτα, καθορίζουν αντικειμενικά σε μεγάλο βαθμό στο
επίπεδο της πολιτικής και στρατιωτικής συγκρότησης τα
γεγονότα . Κάτω από αυτό το πρίσμα αυτό που κατέχει το
Ιράκ δεν είναι ο ιμπεριαλισμός των ΗΠΑ, αλλά η ίδια η
Αυτοκρατορία, με τις ΗΠΑ να είναι ο κυρίαρχος πολιτικός
και στρατιωτικός τοποτηρητής της Αυτοκρατορίας, μέσα στο
πλαίσιο μιας παγκόσμιας κατάστασης έκτακτου – ανάγκης
από το κεφάλαιο, όπως αυτή οριοθετείτε από τον «πόλεμο
κατά της τρομοκρατίας»
Σήμερα έχοντας περάσει στην φάση της πραγματικής
υπαγωγής της εργασίας στο κεφαλαίο, στο συνολικό
αποικισμό του κοινωνικού είναι , η ζωή και τα σώματα
μας, είναι ο τόπος, ο χρόνος και ο χώρος της ισχύος του
κεφαλαίου. Το άμεσο ζήτημα της εξουσίας είναι η παραγωγή
και η αναπαραγωγή της ίδιας της ζωής και αυτό το
πετυχαίνει , εισχωρώντας στα βάθη των συνειδήσεων, των
σωμάτων και των σχέσεων , απορροφώντας ολοκληρωτικά την
κοινωνία των πολιτών. Ταυτόχρονα όμως ο βιοπολιτικός
ορίζοντας είναι ο μοναδικός ορίζοντας απελευθέρωσης της
ζωντανής εργασίας, διότι είναι η ίδια η ζωή και τα
σώματα που παράγουν τον κόσμο μας, στην βάση των δικτύων
της .
Για το παγκόσμιο πλήθος υπάρχει μόνο ένας δρόμος, αυτός
της εξόδου που θα ανοίξει δρόμο μέσα από την
αυτοκρατορία, εγκαταλείποντας μαζικά τις αρθρώσεις της.
Μια θέση που βλέπει τα σπέρματα της κομμουνιστικής
κοινωνίας στα δυνητικά μονοπάτια του κόσμου μας,
θεωρώντας την επανάσταση, όχι μια άσκηση ασκητισμού,
αλλά μια μηχανή επιθυμιών, μια απόλυτη οικειοποίηση των
απολαύσεων που σου προσφέρει αντιστραμμένα η
καπιταλιστική κοινωνία .
Μια από τις σημαντικότερες έννοιες του βιβλίου είναι η
έννοια του Πλήθους: το πλήθος αποτελεί το αντίπαλο δέος
της αυτοκρατορίας, είναι το νέο παγκόσμιο προλεταριάτο,
το σύνολο των εκμεταλλευομένων απ΄το κεφάλαιο
εργαζομένων, όπου στους εργαζόμενους εδώ και δεκαετίες
λογαριάζονται όχι μόνο οι εργάτες που παράγουν άμεσα
υπεραξία, αλλά και οι εργαζόμενοι που πουλάνε την
εργατική τους δύναμη στους τομείς της κυκλοφορίας και
αναπαραγωγής του κεφαλαίου . Με αυτόν τον τρόπο η
εργατική τάξη όχι μόνο δεν εξαφανίζεται, αλλά αποτελεί
πραγματικά την καθολική πλειοψηφία της κοινωνίας .
Το πλήθος ενοποιεί οντολογικά τα πολλαπλά εργασιακά
υποκείμενα με «πρωτοπόρο κομμάτι» αυτούς που παράγουν
πλούτο κοινωνικό, συναισθηματικό και άυλο μέσω των
δικτύων της νέας τεχνολογίας και των νέων μορφών
συγκρότησης του κοινωνικού εργοστάσιου(π.χ μορφές
κοινωνικής εργασίας, η εργασία στα νοσοκομεία..), είναι
η έκφραση της γενικής διανόησης (general intellect) του
Μαρξ, δηλαδή ένα οντολογικό υποκείμενο που ενσωματώνει
όλες τις διανοητικές δυνάμεις της νέας υλικής και άυλης
εργασίας, είναι η δύναμη της πολλαπλότητας των
παραγωγικών μοναδικοτήτων.
Τα παραγωγικά δίκτυα της ζωντανής εργασίας παράγουν τον
κοινωνικό πλούτο, πλούτο συναισθηματικό και
επικοινωνιακό, ανεξάρτητα από το κεφαλαίο , το τελευταίο
αυτό που κάνει είναι να αρπάζει αυτό τον πλούτο και να
υποσκάπτει την δύναμη του πλήθους.
Με άλλα λόγια το πλήθος είναι αυτό που επιτίθεται ,
κτίζοντας ένα νέο κόσμο ροών και σχέσεων σε παγκόσμια
κλίμακα γιατί έχει μέσα την δύναμη της ζωής, ενώ το
κεφαλαίο μέσω της αυτοκρατορίας με την εξουσία του
θανάτου φθείρει και ελέγχει αυτή την δύναμη. Για αυτό
τον λόγο οι σημερινοί πόλεμοι παίρνουν όλο και ποιο πολύ
την μορφή παγκόσμιων αστυνομικών επιχειρήσεων ενάντια
στα ανυπότακτα κομμάτια του παγκόσμιου πλήθους.
Αυτό πολιτικά συνεπάγεται ότι το προλεταριάτο επί της
ουσίας επινοεί τις παραγωγικές – κοινωνικές και
επικοινωνιακές φιγούρες του κόσμου μας τις οποίες
αργότερα αναγκάζεται να υιοθετήσει το κεφαλαίο
αντιστρέφοντας το καταφατικό πρόσημο τους , στην
προσπάθεια του να τις ελέγξει .
Έτσι παρόλο που η τάση της παγκοσμιοποίησης αποτελεί
κατάκτηση της «αποεδαφικοποίησης » του πλήθους, αυτή
εμφανίζεται με την αντιστραμμένη εικόνα ενός παγκόσμιου
ενοποιημένου καπιταλισμού , της κοινωνίας του θεάματος,
της κυριαρχίας των ανταλλακτικών άξιων που δεν
εμπεριέχουν καθόλου άξιες χρήσεις, με την εικόνα των
πλανητικών χρηματιστηριακών αποπλανήσεων και
περιπλανήσεων, σε συνθήκες ακραίας υπερσυσσώρευσης(
σύμφωνα με κάποιους υπολογισμούς από τα τρισεκατομμύρια
δολάρια που μετακινούνται στις χρηματαγορές μόνο το 15%
αντιστοιχεί σε πραγματικές αξίες εμπορευμάτων-Σάββας
Μιχαήλ στο κείμενο του παγκοσμιοποίηση και αλλοτρίωση )
Το ίδιο συμβαίνει με την ευέλικτη εργασία και την
ανεργία που είναι η αρνητική έκφραση των δυνατοτήτων της
κατάργησης της μισθωτής εργασίας, της τάσης αποδέσμευσης
της κοινωνικής εργασίας από την κεφαλαιακή ιδιοποίηση,
ενώ το ηλεκτρονικό χρήμα είναι η αρνητική απεικόνιση
αυτού που φώναζαν οι διαδηλωτές του απεργιακού γαλλικού
Δεκέμβρη του 95 «όσο υπάρχει το χρήμα δεν είναι αρκετό
για όλους», δηλαδή της αδυναμίας να εκφραστεί στην
καθολικότητα του ο κοινωνικός πλούτος μέσω του χρήματος.

Η εικόνα του κεφαλαίου που προβάλλεται μέσα στην
αυτοκρατορία είναι ενός ζόμπι ή παράσιτου που πίνει το
αίμα- πλούτο του πλήθους, πρακτικά αυτό σημαίνει ότι το
κεφαλαίο δεν μπορεί να κάνει δίχως την παραγωγική
εξουσία μας, σκοπός του κεφαλαίου είναι να την ελέγξει η
να την μπλοκάρει όχι όμως και να την σκοτώσει διότι θα
χαθεί και αυτό μαζί της . Η αυτοκρατορία κάτω από αυτό
το πρίσμα είναι το καρκινική απόφυση του πλούτου που
παράγεται και μόνο έτσι μπορεί να υπάρξει .
Πολλοί είναι αυτοί που αμφισβητούνε έντονα την θέση των
συγγραφέων για την τέλος ή την υπέρβαση του
ιμπεριαλισμού ή για τον παρακμάζοντα ρόλο των εθνών –
κρατών . Η ταπεινή μας άποψη είναι ότι η αυτοκρατορική
τοπολογία δεν είναι ενιαία, διάφορες αυτοκρατορικές και
ιμπεριαλιστικές δυνάμεις συγκρούονται μεταξύ τους , το
έθνος – κράτος δεν καταργείται αλλά αλλάζει χαρακτήρα
και παύει να έχει το κυρίαρχο ρόλο που είχε στην
ιμπεριαλιστική εποχή. Φυσικά δίχως να μας διαφεύγει το
γεγονός ότι κάποια από τα έθνη- κράτη κρατάνε τα
κυρίαρχα χαρακτηριστικά τους , ενώ αλλά στερούνται
τελείως το προνόμιο της υπέρτατης εξουσίας. Το νέο αυτό
στάδιο όχι μόνο δεν αναιρεί την ανισομέρεια αλλά την
βαθαίνει, τόσο από χώρα σε χώρα, όσο και στα πλαίσια των
γεωγραφικών περιοχών του ίδιου έθνους – κράτους ή στο
εσωτερικό των μητροπόλεων του αναπτυγμένου καπιταλισμού.

Ο ιμπεριαλισμός δεν καταργείτε με την ολοκλήρωση της
καπιταλιστικοποίησης του κόσμου παραμένει ένα κατηγόρημα
συχνά κυρίαρχο, όπως σήμερα στην πολιτική των ΗΠΑ, αυτό
με την σειρά του δεν αναιρεί την τάση της αυτοκρατορίας,
απεναντίας επιβεβαιώνει τον θανάσιμο κίνδυνο που μπορεί
να βρεθεί η ανθρωπότητα καθώς μπορεί να οδηγήσει τις
κεφαλαιοκρατικές δυνάμεις να σφάξουν την «κότα που κάνει
τα χρυσά αυγά».όταν π.χ οι αντιθέσεις ανάμεσα στους
καπιταλιστικούς πόλους οξυνθούν επικίνδυνα(εξάλλου οι
«πάνω» ενοποιούνται μόνο όταν είναι να κάνουν επίθεση
στους «κάτω») και το νέο παγκόσμιο κομμουνιστικό κίνημα
αποτύχει να αντεπεξέρθει στις ιστορικές προκλήσεις του.
Από την άλλη οι παγκόσμιες προλεταριακές μάζες μέχρι να
δομηθούν σε πλήθος αντικειμενικά θα εκπροσωπούνται από
δυνάμεις συχνά αυτοκρατορικές, ιμπεριαλιστικές ,
συντεχνιακές, εθνοκεντρικές με ή χωρίς θρησκευτική
πρόσοψη, αυτό δεν αλλάζει το γεγονός ότι παραμένουν
δυνητικά επικίνδυνες και πρέπει ολοκληρωτικά να
ελεγχθούν.
Η μεγάλη αδυναμία του βιβλίου βρίσκεται στην απουσία
ξεκάθαρης γραμμής με την οποία πολιτικά οργανώνεται
δίχως να εκπροσωπείται το πλήθος. Οι ίδιοι οι συγγραφείς
γράφουν: «Δεν έχουμε να προσφέρουμε κάποιο μοντέλο για
το συμβάν. Μόνο το πλήθος μέσα από το έμπρακτο
πειραματισμό του θα προσφέρει τα μοντέλα ..»
Έτσι ερωτήματα μένουν ανοικτά π.χ Πως εννοείτε το
πέρασμα μέσα από την Αυτοκρατορία, δηλαδή η έξοδος; Και
από την στιγμή που δεν υπάρχει έξω και ο έλεγχος του
κεφαλαίου είναι απόλυτος, η έξοδος προς τα πού θα
οδεύσει; Μιλάμε για μια αντι-εξουσία που θα διεκδικεί
την συνολική αυτοκυβέρνηση του πλανήτη από το κεφαλαίο ή
για την οικοδόμηση μιας διπλής εξουσίας που θα
απελευθερώνει σταδιακά χώρο και χρόνο από το κεφαλαίο,
δηλαδή για ένα μεταμοντέρνο πόλεμο θέσεων;
Και αν ισχύει το δεύτερο, πως θα απαντήσουμε σήμερα στο
πόλεμο κινήσεων μιας θανάσιμα επικίνδυνης εξουσίας,
μήπως συμμαχώντας με τις αριστοκρατικές ρεφορμιστικές
δυνάμεις που εναντιώνονται στο ιμπεριαλισμό της
κυβέρνησης του Μπους όπως ανάφερε κάπου ο Α. ΝΕΓΚΡΙ(πηγή
AYTONOMEDIA καλοκαίρι 2003) ; Πολύ φοβόμαστε πως η
δεύτερη περίπτωση μας οδηγεί σε ένα είδος ριζοσπαστικού
εναλλακτικού ρεφορμισμού !!!
Οι φόβοι μας ενισχύονται περισσότερο από την ταύτιση του
κομμουνισμού με την «απόλυτη δημοκρατία», την στιγμή που
η «απόλυτη δημοκρατία» είναι η συντακτική εξουσία του
πλήθους, ενώ ο κομμουνισμός είναι η «θεϊκή βία» (κατά
την εβραϊκή μεσσιανική γλώσσα ) του Βάλτερ Μπένγιαμιν
που καταργεί την εξουσία και τον νόμο, σε αντίθεση με
την «μυθική βία» που συντάσσει μια νέα εξουσία και
νόμο.( Β. Μπένγιαμιν – Για μια κριτική της βίας
-Ελευθεριακή κουλτούρα). Και ( Σάββας Μιχαήλ στο κείμενο
του Ο Walter Benjamin και η επαναστατική βία :περιοδικό
Oυτοπία τεύχος 48 Iανουάριος – Φεβρουάριος 2002)
Το ζήτημα είναι το κατακερματισμό προλεταριακό σώμα να
μετατραπεί σε επαναστατική δύναμη και αυτό δεν νομίζουμε
να μπορεί να γίνει αυθόρμητα βγαλμένο από την παραγωγική
δύναμη της ζωντανής εργασίας , από την ταύτιση πολιτικής
δράσης με την παραγωγική ικανότητα της διανοητικής
εργασίας, αλλά με την δημιουργία μιας μαζικής πολιτικής
αντι-εξουσίας, ενός κόμματος – δικτύου, έκφραση της
εμμένειας του διαρκούς επαναστατικού αγώνα .
Η έξοδος από τις αρθρώσεις του κεφαλαίου προϋποθέτει την
δόμηση κομουνιστικών βιοπολιτικών κοινοτήτων
οικιοποιώντας το σύνολο της ζωής, σε αυτό το δρόμο είναι
επιβεβλημένος ένας συνδυασμός πόλεμου κινήσεων και
θέσεων, η οργανωμένη δημοκρατία της βάσης σαν μια
ριζοσπαστική άρνηση του κράτους, της εξουσίας και του
νόμου, με όπλο την καταστροφική δύναμη της ζωντανής
εργασίας που απορρέει από την πληρότητα της υπεραφθονίας
του κοινωνικού πλούτου.
Όπως ήταν αναμενόμενο το βιβλίο των Α. Νέγκρι – Μ. Χαρτ
έγινε αντικείμενο δαιμονοποίησης,( γνωστό το τροπάρι
εξάλλου), από την έτσι και αλλιώς, παρακμάζουσα
σταλινική και μετα- σταλινική αριστερά , όπως υπάρχουν
και δυνάμεις που παρότι προσπαθούν να ανανεώσουν τα
εργαλεία τους αντιμετώπισαν την πρόκληση της
«Αυτοκρατορίας» με πρωτοφανή απαξίωση, αδιαφορία και
άγχος, αποδεικνύοντας πως οι «λογαριασμοί του
παρελθόντος» παραμένουν ανοικτοί. Πιστεύουμε πως η
πρόκληση της «Αυτοκρατορίας», παρολες τις αδυναμίες της,
μπορεί και πρέπει να γίνει αφορμή για την ανανέωση του
οπλοστασίου της επαναστατικής σκέψης περιμένοντας με
θέρμη αντίστοιχες απόπειρες ανάλυσης του σύγχρονου
καπιταλισμού και της αναζήτησης ενός ριζικά νέου κόσμου.

1.10.2003

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΑΡΓΥΡΟΣ

ερευνώντας τις δυνατότητες και τις ενέργειες που γεννάει η εποχή μας